راهنمای جامع واردات کاکائو به ایران

کاکائو، ماده اولیه اصلی شکلات یکی از محبوب‌ترین خوراکی‌ها در سراسر جهان است. طعم منحصر به فرد و خواص سلامتی آن، کاکائو را به یک محصول ارزشمند تبدیل کرده است. ایران نیز به عنوان مصرف کننده قابل توجه کاکائو، نیاز به واردات این محصول از کشورهای مختلف دارد. در سال 1402 شاهد رشد 49 درصدی حجم و 22.1 درصدی ارزش واردات کاکائو به ایران نسبت به سال 1401 بوده‌ایم. رشد ارزش واردات در سال 1402علاوه‌بر افزایش حجم واردات، ناشی از افزایش قابل توجه قیمت جهانی کاکائو نیز بوده است.

ونزوئلا به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان کاکائو در جهان، با ارائه محصولاتی باکیفیت بالا، از جمله کاکائو کریولو که به طعم غنی و عطر خاص خود مشهور است، جایگاه ویژه‌ای در میان صادرکنندگان کاکائو دارد.

برای آشنایی بیشتر با کل فرایند این تجارت با پست سریع بین المللی پی اس پی همراه باشید تا نگاهی به شرایط این کار بیندازیم. البته هرچند که پی اس پی خدمات در این باره ارائه نمی‌دهد اما به صورت کلی در حوزه حمل و نقل بین المللی، واردات و صادرات و ترخیص کالا از گمرک فعالیت می‌کند. برای کسب اطلاعات بیشتر با شماره 02142281 تماس بگیرید.

نقش کاکائو در اقتصاد ایران

کاکائو در اقتصاد ایران نقشی دوگانه دارد: از یک سو به‌عنوان یک کالای وارداتی، بر تراز تجاری کشور اثرگذار است و از سوی دیگر، در صنایع غذایی و به‌ویژه در صنعت شیرینی و شکلات‌سازی، نقش‌آفرین کلیدی به‌حساب می‌آید.

کاکائو کالای وارداتی

ایران یکی از کشورهای واردکننده کاکائو در جهان است. حجم واردات کاکائو به ایران در سال 1402 حدود 41 هزار و 600 تن بوده است. این حجم از واردات، با توجه به قیمت هر تن کاکائو در بازار جهانی، ارزش قابل توجهی را به خود اختصاص می‌دهد. عوامل متعددی بر حجم و ارزش واردات کاکائو به ایران تاثیرگذار هستند، از جمله:

تحریم‌ها: تحریم‌های بین‌المللی بر علیه ایران، زمینه فعالیت شرکت‌های بین‌ المللی در زمینه تجارت کاکائو با ایران را محدود کرده و بر قیمت و نحوه خرید این محصول اثر گذاشته است.

نوسانات نرخ ارز: نوسانات نرخ ارز در ایران، قیمت واردات کاکائو را به طور مستقیم تحت‌تأثیر قرار می‌دهد.

قیمت کاکائو در بازار جهانی: قیمت کاکائو در بازار جهانی توسط عوامل متعددی از جمله شرایط آب‌وهوا بیماری‌های گیاهان، تقاضا و عرضه تعیین می‌شود و بر قیمت واردات این محصول به ایران نیز اثر می‌گذارد.

رشد قیمت کاکائو در بازار جهانی و نیز افزایش حجم واردات این محصول به ایران در سال 1402 نسبت به سال 1401، تاثیر منفی بر تراز تجاری کشور داشته و منجر به افزایش واردات و کاهش صادرات شده است.

بیشتر بخوانید: واردات یا صادرات کاکائو؟

کاکائو در صنایع غذایی ایران

کاکائو یکی از مواد اولیه اصلی در صنعت شیرینی و شکلات‌سازی ایران به شمار می‌رود. از این محصول در تولید انواع شکلات، بیسکویت، کیک و شیرینی استفاده می‌شود. نقش کاکائو در این صنایع به شرح زیر است:

• ایجاد تنوع در محصولات: استفاده از کاکائو در تولید شیرینی و شکلات، تنوع محصولات این صنایع را افزایش داده و به جذب بیشتر مشتری کمک می‌کند.
• ایجاد اشتغال: صنعت صادرات شیرینی و شکلات‌سازی یکی از صنایع اشتغال‌زای ایران است و از کاکائو به‌عنوان یکی از مواد اولیه اصلی در این صنعت استفاده می‌شود.

واردات کاکائو از چه کشورهایی است؟

ایران به‌عنوان کشور تولیدکننده کاکائو شناخته نمی‌شود و نیاز خود را به این محصول از طریق واردات تأمین می‌کند. در سال 1402، ایران در مجموع 41 هزار و 600 تن کاکائو و فرآورده‌های آن را به ارزش 164 میلیون و 100 هزار دلار وارد کرده است. مهم‌ترین کشورهای صادرکننده کاکائو به ایران در سال 1402 عبارتند از:

• کشور غنا: با 37.5 درصد از سهم واردات (15 هزار و 500 تن)
• کشور ساحل عاج: با 18.5 درصد از سهم واردات (7 هزار و 700 تن)
• کشور ونزوئلا: با 14 درصد از سهم واردات (5 هزار و 800 تن)
• کشور هلند: با 12.5 درصد از سهم واردات (5 هزار و 200 تن)
• کشور آلمان: با 7.5 درصد از سهم واردات (3 هزار و 100 تن)

چرا واردات کاکائو از ونزوئلا؟

کاکائو ونزوئلا به دلیل طعم و بوی خاص و منحصربه‌فرد خود در جهان مشهور است و یکی از بهترین کاکائوهای دنیا شناخته می‌شود. این طعم و بو به دلیل شرایط آب‌وهوایی و نوع خاک ونزوئلا و همچنین روش‌های سنتی فراوری کاکائو در این کشور است. همچنین، با وجود کیفیت بالا، قیمت کاکائو ونزوئلا در مقایسه با سایر کاکائوهای مرغوب در بازار جهانی، مناسب‌تر است.
این موضوع به دلیل رقابت زیاد بین صادرکنندگان کاکائو ونزوئلا و همچنین حمایت دولت ونزوئلا از تولید و صادرات این محصول است.

با وجود این مزایا، واردات از ونزوئلا با چالش‌هایی نیز روبه‌رو است که از جمله می‌توان به تحریم‌های بین‌المللی علیه ونزوئلا و نوسانات سیاسی و اقتصادی در این کشور اشاره کرد. در مجموع، ایران برای تأمین نیاز خود به کاکائو به منابع مختلفی اتکا می‌کند و کشورهای غنا (حمل بار از آفریقای جنوبی)، ساحل عاج و ونزوئلا به عنوان مهم‌ترین صادرکنندگان کاکائو به ایران محسوب می‌شوند.

ویژگی‌های منحصربه‌فرد کاکائو ونزوئلا

• طعم و بوی خاص: کاکائو ونزوئلا به دلیل طعم شکلاتی و تلخ و بوی دلنشین خود شناخته می‌شود.
• رنگ تیره: کاکائو ونزوئلا رنگ تیره‌تری نسبت به سایر کاکائوها دارد که نشان‌دهنده کیفیت بالای آن است.
• اسیدیته پایین: کاکائو ونزوئلا اسیدیته پایینی دارد و به همین دلیل طعم تلخ آن آزاردهنده نیست.
• چربی بالا: کاکائو ونزوئلا چربی بالایی دارد که به محصولات نهایی بافت و طعم بهتری می‌بخشد.

قوانین مهم واردات کاکائو

طبق ماده 16 قانون مواد خوراکی و آشامیدنی و آرایشی مصوب سال 1346، ترخیص مواد غذایی، بهداشتی یا آرایشی از گمرک به منظور بازرگانی یا تبلیغاتی، مشمول شرایط زیر است:

• رعایت مقررات عمومی: علاوه بر شرایط اختصاصی باید مقررات عمومی گمرکی نیز رعایت شود.
• گواهی بهداشتی و قابلیت مصرف: کالا باید از کشور مبدأ گواهی حکومت را دال بر سلامت و قابلیت مصرف دریافت کرده باشد.
• پروانه ورود از وزارت بهداشت: واردکننده باید برای ترخیص کالا، پروانه ورود را از وزارت بهداشت دریافت کند.
• ارائه فرمول مواد و مواد نگهدارنده: واردکننده مکلف است فرمول مواد تشکیل‌دهنده کالا و همچنین مواد نگهدارنده به‌کاررفته در آن را به وزارت بهداشت ارائه دهد.

طبق ماده 11 قانون حفظ نباتات مصوب سال 1346، واردات هرگونه نبات و قسمت‌های نباتی به کشور از جمله دانه و غلاف کاکائو، مستلزم دریافت مجوز از وزارت جهاد کشاورزی است.

• در صورت عدم اخذ مجوز، واردکننده مکلف است که ظرف مدت یک ماه کالا را به کشور مبدأ مرجع دهد.
• در غیر این صورت، کالا با حضور نماینده سازمان حفظ نباتات در گمرک معدوم خواهد شد.

مراحل واردات کاکائو به ایران

برای واردات قانونی و اصولی کاکائو، نه‌تنها همکاری با متخصصان این حوزه ضروری است، بلکه تسلط نسبی بر کل فرایند کار نیز از اهمیت بالایی برخوردار است. در این راستا، توجه به مراحل زیر حائز اهمیت است:

مرحله اول: انتخاب منبع تأمین

• اولین قدم در فرایند واردات کاکائو، انتخاب منبع مناسب برای تأمین این محصول است.
• صادرکنندگان مختلفی در سراسر جهان وجود دارند که کاکائو با کیفیت‌های مختلف ارائه می‌کنند.
• عوامل متعددی مانند کیفیت کاکائو، قیمت، شرایط پرداخت و سابقه کار صادرکننده باید در انتخاب منبع تأمین موردتوجه قرار گیرد.

مرحله دوم: ثبت سفارش

• پس از انتخاب منبع تأمین، واردکننده باید نسبت به ثبت سفارش کاکائو در سامانه جامع تجارت ایران اقدام نماید.
• در این مرحله، اطلاعات مربوط به نوع و مقدار کاکائو، کشور مبدأ، صادرکننده و سایر جزئیات مربوط به معامله باید در سامانه ثبت شود.

مرحله سوم: اخذ مجوزهای لازم

• برای واردات کاکائو به ایران، مجوزهای مختلفی از جمله مجوز بهداشت، مجوز استاندارد و مجوز گمرک نیاز است.
• اخذ این مجوزها بر اساس ضوابط و مقررات مربوط به هر سازمان انجام می‌شود.

مرحله چهارم: انجام حواله ارزی

• پس از اخذ مجوزهای لازم، واردکننده باید نسبت به پرداخت وجه کاکائو به صادرکننده از طریق سیستم بانکی اقدام نماید.
• توجه به نرخ ارز و استفاده از روش‌های مطمئن و قانونی برای انتقال وجه از اهمیت بالایی برخوردار است.

مرحله پنجم: حمل و نقل بین المللی

• پس از انجام حواله ارزی، کاکائو از طریق یکی از روش‌های حمل و نقل بین‌المللی (زمینی، دریایی یا هوایی) به ایران حمل می‌شود.
• انتخاب روش حمل و نقل به عوامل مختلفی مانند هزینه، زمان و ضمانت سلامت کالا بستگی دارد.

مرحله ششم: ترخیص کالا از گمرک

• پس از رسیدن کاکائو به ایران، واردکننده باید نسبت به ترخیص آن از گمرک اقدام نماید.
• در این مرحله، اسناد و مدارک مربوط به معامله، از جمله قبض پرداخت، فاکتور، گواهی مبدأ، مجوزهای قانونی و… به گمرک ارائه می‌شود.
• گمرک پس از بررسی مدارک و پرداخت حقوق گمرکی، نسبت به صدور پروانه ترخیص کالا اقدام می‌کند.

فرآورده‌ های کاکائو در ایران و کاربردهای آنها در صنایع مختلف

در ایران، فرآورده‌های متنوعی از کاکائو تولید و مورداستفاده قرار می‌گیرند. برخی از مهم‌ترین این فرآورده‌ها و کاربردهای آنها در صنایع مختلف به شرح زیر است:

 پودر کاکائو:

• کاربرد در واردات صنعت قنادی و شکلات: پودر کاکائو یکی از مواد اولیه اصلی در تولید انواع شیرینی و شکلات مانند کیک، کلوچه، بیسکویت، بستنی، شکلات تخته‌ای، آب‌نبات و… است.
• کاربرد در صنعت نوشیدنی: از پودر کاکائو برای تهیه انواع نوشیدنی‌های گرم و سرد مانند شیرکاکائو، قهوه موکا، اسموتی و… استفاده می‌شود.
• کاربرد در صنایع غذایی: پودر کاکائو می‌تواند به‌عنوان طعم‌دهنده و رنگ‌دهنده در تولید انواع سس، دسر، غلات صبحانه و… مورداستفاده قرار گیرد.

کره کاکائو:

• کاربرد در صنعت شیرینی و شکلات: کره کاکائو به‌عنوان چربی طبیعی در تولید انواع شکلات به کار می‌رود و به آنها طعم، بافت و عطر منحصربه‌فردی می‌بخشد.
• کاربرد در صنایع آرایشی و بهداشتی: از کره کاکائو در تولید انواع لوسیون، کرم، صابون و… استفاده می‌شود.

چیپس شکلات:

• کاربرد در صنعت شیرینی و شکلات: چیپس شکلات به‌عنوان تکه‌های کوچک شکلات در تولید انواع کیک، کلوچه، بیسکویت، بستنی و… استفاده می‌شود.
• کاربرد در صنایع غذایی: از چیپس شکلات می‌توان برای تزیین انواع دسر و میان‌وعده استفاده کرد.

پودر شکلات:

• کاربرد در صنعت شیرینی و شکلات: پودر شکلات به‌عنوان جایگزینی برای پودر کاکائو در تولید انواع شیرینی و شکلات به کار می‌رود.
• کاربرد در صنایع غذایی: از پودر شکلات می‌توان برای طعم‌دهنده و رنگ‌دهنده در تولید انواع سس، دسر، غلات صبحانه و… استفاده کرد.

شکلات تخته‌ای:

• مصرف مستقیم: شکلات تخته‌ای به‌عنوان یک میان‌وعده یا خوراکی خوشمزه به‌صورت مستقیم مصرف می‌شود.
• کاربرد در صنعت شیرینی و شکلات: از شکلات تخته‌ای برای ذوب کردن و استفاده در تولید انواع شیرینی و شکلات استفاده می‌شود.

کاکائو تلخ:

• مصرف مستقیم: کاکائو تلخ به دلیل طعم خاص و فواید سلامتی متعددی که دارد، به‌صورت مستقیم مصرف می‌شود.
• کاربرد در صنعت شیرینی و شکلات: از کاکائو تلخ برای تهیه انواع دسر و شیرینی استفاده می‌شود.

صنایعی که از فرآورده‌های کاکائو استفاده می‌کنند:

• صنعت شیرینی و شکلات: این صنعت بزرگ‌ترین مصرف‌کننده فرآورده‌های کاکائو در ایران است.
• صنعت نوشیدنی: از پودر کاکائو و سایر فرآورده‌های کاکائو در تولید انواع نوشیدنی‌های گرم و سرد استفاده می‌شود.
• صنایع غذایی: از پودر کاکائو، کره کاکائو و چیپس شکلات در تولید انواع سس، دسر، غلات صبحانه و… استفاده می‌شود.
• صنایع آرایشی و بهداشتی: از کره کاکائو در تولید انواع لوسیون، کرم، صابون و… استفاده می‌شود.

نکته: علاوه بر موارد فوق، از فرآورده‌های کاکائو در صنایع دارویی و دامپزشکی نیز استفاده می‌شود.

مزایا و معایب واردات کاکائو به ایران

در این قسمت باید اشاره کنم سود ناخالص واردات کاکائو به ایران می‌تواند بین 20% تا 133% باشد. اما هر تجارتی مزایا و معایبی دارد که قبل از شروع تجارت باید با آن آشنا شوید. در ادامه به مزایا و معایب تجارت کاکائو به صورت کامل میپردازیم.

مزایا تجارت به کاکائو به ایران

دسترسی به کاکائو باکیفیت بالا: ایران به‌عنوان یک کشور که امکان کشت کاکائو در مقیاس تجاری را ندارد. ازاین‌رو، واردات کاکائو از کشورهای تولیدکننده می‌تواند دسترسی به کاکائو باکیفیت بالا را برای صنایع مختلف در ایران فراهم کند.

تنوع در محصولات: واردات کاکائو از کشورهای مختلف می‌تواند تنوع محصولات کاکائویی را در بازار ایران افزایش دهد و به مصرف‌کنندگان طعم‌ها و تجربه‌های جدیدی ارائه کند.

حمایت از صنایع داخلی: صنایع مختلفی مانند صنعت شیرینی و شکلات، صنعت نوشیدنی و صنایع غذایی به کاکائو به‌عنوان یکی از مواد اولیه اصلی خود نیاز دارند. واردات کاکائو می‌تواند به فعالیت و رشد این صنایع کمک کند.

ایجاد اشتغال: واردات، ترخیص و توزیع کاکائو در ایران می‌تواند برای افراد زیادی در این کشور شغل ایجاد کند.

توسعه روابط تجاری: واردات کاکائو می‌تواند به توسعه روابط تجاری ایران با کشورهای تولیدکننده کاکائو کمک کند.

معایب تجارت به کاکائو به ایران

خروج ارز: واردات کاکائو از کشورهای دیگر به معنای خروج ارز از ایران است. این موضوع می‌تواند تأثیر منفی بر اقتصاد کشور داشته باشد.

وابستگی به واردات: ایران در حال حاضر وابستگی زیادی به واردات کاکائو دارد. این وابستگی می‌تواند در شرایط تحریم یا نوسانات قیمت در بازار جهانی مشکلاتی ایجاد کند.

آسیب به تولید داخل: واردات کاکائو می‌تواند به تولید داخلی محصولات مشابه آسیب بزند. برای حمایت از کشاورزان ایرانی و توسعه کشاورزی در این کشور، باید اقدامات حمایتی از تولید داخلی کاکائو انجام شود.

خطرات بهداشتی: واردات کاکائو از کشورهای دیگر می‌تواند خطرات بهداشتی را به همراه داشته باشد. برای جلوگیری از این خطرات، باید کنترل‌های سخت‌گیرانه‌ای بر واردات کاکائو انجام شود.

تأثیر بر محیط‌زیست: حمل و نقل کاکائو از کشورهای دیگر می‌تواند تأثیر منفی بر محیط‌زیست داشته باشد. برای کاهش این تأثیر، باید از روش‌های حمل و نقل پایدار استفاده شود.

کلام آخر

در این مقاله به بررسی ابعاد مختلف واردات کاکائو و فراورده‌های آن به ایران پرداختیم. پیشنهاد می‌شود برای واردات این محصولات، با شرکت‌های بازرگانی و حمل و نقل بین ‌المللی معتبر همکاری کنید. این امر کمک می‌کند تا از خطرات مالی اجتناب کرده و شرکای تجاری خارجی مناسبی پیدا کنید.

اگر تجربه‌ای در زمینه تجارت کاکائو به ایران دارید، لطفاً آن را در بخش نظرات با ما در میان بگذارید. همچنین، شرکت پست اکسپرس بین ‌المللی پی اس پی با داشتن دفاتر فعال در کشورهای امارات متحده عربی، چین، ترکیه و سوریه، می‌تواند خدمات متنوعی را به بازرگانان ایرانی ارائه دهد. برای دریافت مشاوره رایگان از کارشناسان ما، تنها کافی است با شماره 02144281 تماس بگیرید یا اپلیکیشن psp را دانلود و نصب کنید.

سؤالات متداول