امروزه تجارت بینالملل، نقشی حیاتی در اقتصاد جهانی ایفا میکند و فرصتهای بیشماری را پیشروی تجار و بازرگانان برای درآمدزایی و کسب سود فراهم میکند. اما همانند هر سفری، مسیر واردات نیز خالی از چالش و ریسک نیست. شرایط متغیر سیاسی و اقتصادی، پیچیدگیهای قوانین و مقررات، نوسانات نرخ ارز و خطرات مرتبط با حملونقل، تنها بخشی از موانعی هستند که میتوانند بر سودآوری و موفقیت یک کسبوکار تاثیر منفی بگذارد.
در این مقاله، نگاهی به مهمترین چالشها و ریسک های واردات میاندازیم. با شناخت این چالشها، نه تنها میتوانید با دیدی بازتر و گامی استوارتر در این مسیر قدم بردارید، بلکه با اتخاذ استراتژیهای مناسب، آنها را به فرصتهایی برای پیشرفت و ارتقای سطح تجارت خود تبدیل کنید.
همچنین درصورتیکه مسیر واردات کالا نیاز به استفاده از خدمات حمل و ترخیص بین المللی دارید، همین حالا با شماره 02142281 تماس بگیرید.
مهم ترین ریسک های واردات کالا
واردات نیز همچون صادرات کالا با خطرات و ریسک هایی همراه است. ریسک های واردات کالا اشاره به چالشهایی دارید که واردکنندگان در فرایند واردکردن کالا به کشور با آن روبهرو خواهند شد.
تجارت بینالمللی، چه در قالب صادرات و چه در قالب واردات، همواره با چالشها و عدم قطعیتهایی همراه است که بهعنوان “ریسک” شناخته میشوند. ریسک های وارداتی به طور خاص، به موانع و خطراتی اشاره دارند که میتوانند موفقیت و سودآوری یک معامله وارداتی را تحتالشعاع قرار دهند. پس بهعنوان یک تاجر موفق باید ریسک های واردات کالا را بهخوبی بشناسید. فرض کنید قصد واردات کالا از چین را دارید اما با ریسک های واردات آشنا نیستید، چه میشود ممکن است تمام سرمایهتان را از دست بدهید. آشنایی با این ریسکها پیش از اقدام به واردات، به شما کمک میکند تا با برنامهریزی دقیق و اتخاذ تدابیر لازم، احتمال بروز مشکلات و ضرر و زیان را به حداقل برسانید. بهطورکلی ریسک ها در واردات به انواع زیر تقسیم میشوند:
1. ریسک های سیاسی
ریسک های سیاسی از جمله مهمترین ریسک های واردات کالا است و میتواند موفقیت و سودآوری را به طور قابلتوجهی تحتالشعاع قرار دهند.
بیثباتی سیاسی، چه در سطح داخلی و چه در سطح بینالمللی، ریسک بزرگی برای واردکنندگان کالا محسوب میشود. ناآرامیهای سیاسی، تحریمها و تغییرات ناگهانی در قوانین و مقررات دولتی میتوانند به طور قابلتوجهی بر تجارت بینالمللی و واردات کالا اثر منفی بگذارند و یک کالای پرسود وارداتی را به یک کالای پر ریسک و خطرناک تبدیل کنند.
در شرایط ناآرام سیاسی، طرفین قرارداد ممکن است به دلیل نگرانیهای امنیتی یا اقتصادی، قراردادهای خود را لغو کنند. یا ناآرامیها و درگیریها میتوانند زنجیره تامین را مختل کرده و جابهجایی کالا را با مشکل مواجه کنند. همچنین بیثباتی سیاسی میتواند هزینههای حملونقل، بیمه و سایر هزینههای مرتبط با واردات را به طور قابلتوجهی افزایش دهد.
به طور مثال، توافق هستهای بین ایران و کشورهای 1+5 که منجر به لغو برخی تحریمها علیه ایران شد، فرصتهای جدیدی برای واردات کالا به ایران به وجود آورد. اما با لغو این توافق و افزایش تحریمها چالشها و مشکلات بیشتری در مسیر واردات کالا پیش روی واردکنندگان قرار گرفت.
2. ریسکهای اقتصادی از مهم ترین ریسک های واردات
نوسانات نرخ ارز، رکود اقتصادی و تورم از جمله چالشهای اصلی هستند که واردکنندگان در سراسر جهان، بهویژه واردکنندگان ایرانی، با آنها روبرو هستند.
با کاهش ارزش پول ملی در برابر ارز کشور صادرکننده، قیمت تمام شده کالای وارداتی به طور قابلتوجهی افزایش مییابد. این امر میتواند سودآوری معامله را بهشدت کاهش دهد و حتی منجر به ضرر و زیان مالی شود. علاوه بر این، افزایش ناگهانی نرخ ارز در زمان کوتاهی، میتواند برنامهریزیهای مالی واردکنندگان را مختل کرده و آنها را با چالشهای نقدینگی مواجه کند.
به طور مثال، در سال 1397، نرخ ارز در ایران به طور ناگهانی افزایش یافت و قیمت دلار از حدود 4 هزار تومان به 15 هزار تومان رسید. این امر هزینه واردات کالا را به طور قابل توجهی افزایش داد و سودآوری بسیاری از واردکنندگان را به شدت کاهش داد.
نرخ تورم نیز میتواند واردکنندگان را با چالشهای بسیار زیاد روبهرو کند. مثلا افزایش تورم در کشور مبدا، قیمت کالاها را بهطورکلی افزایش داده و این امر میتواند هزینه نهایی واردات را بالا ببرد و قدرت خرید مصرفکنندگان را کاهش دهد.
به طور مثال، در سال 1398، نرخ تورم در ایران به طور قابل توجهی افزایش یافت و به حدود 40 درصد رسید. این امر قیمت کالاها را به طور کلی افزایش داد و هزینه نهایی واردات را بالا برد.
3. ریسک های مربوط به محصول
ریسک های مربوط به محصول مانند عدم تطابق محصول با سفارش، خرابی یا آسیبدیدگی محصول، انقضای تاریخ مصرف و تطابق نداشتن محصول با استانداردها از دیگر ریسک های واردات کالا است که میتوانند ضررهای بسیار زیادی برای واردکنندگان کالا به وجود آورد.
ممکن است محصولی که وارد میشود با مشخصات و کیفیتی که در سفارش ذکر شده، مطابقت نداشته باشد. این امر میتواند به دلیل سهلانگاری یا سوءنیت صادرکننده باشد یا محصولات در حین حملونقل دچار آسیبدیدگی شوند.
بهعنوانمثال در سال 1399، به دلیل افزایش نرخ ارز و کاهش قدرت خرید مردم، گرایش به سمت کالای ایرانی افزایش یافت. این امر تقاضا برای کالای وارداتی را کاهش داد و ضرر و زیان قابل توجهی به واردکنندگان وارد کرد.
4. ریسک های حملونقل
تاخیر در زمان رسیدن محصول به مقصد، آسیبدیدگی کالا، افزایش هزینههای حملونقل و گمشدن کالا از جمله ریسکهای حملونقلی است که واردکنندگان در مسیر واردات با آن روبهرو خواهند شد. ممکن است به دلیل شرایط نامساعد آبوهوایی، مشکلات فنی و یا ازدحام در بنادر و گمرکات برنامهریزیهای حملونقل با اختلال روبهرو شود و این موضوع منجر به تاخیر در رسیدن کالا شود.
از طرفی این احتمال وجود دارد که در طول حمل و نقل بین المللی، حوادثی مانند تصادف، واژگونی، آتشسوزی و … به کالا آسیب برساند و ضرر و زیان مالی برای واردکننده به همراه داشته باشد. افزایش قیمت سوخت نیز میتواند هزینههای حملونقل را به طور قابلتوجهی افزایش دهد و ریسکهای بسیار زیادی پیش روی واردکنندگان قرار دهد.
به طور مثال اعمال تحریمهای جدید علیه ایران در سال 1397، دسترسی ایران به برخی از شرکتهای حمل و نقل بینالمللی را محدود کرد و هزینهها و زمان حمل و نقل را برای واردکنندگان افزایش داد.
همچنین در سال 1399، به دلیل افزایش حجم واردات کالا، ازدحام قابل توجهی در بنادر جنوبی ایران به وجود آمد. این امر فرآیند ترخیص کالا از گمرک را کند کرد و هزینههای دموراژ را به واردکنندگان تحمیل کرد.
5. ریسک های مربوط به قوانین و مقررات
تغییرات ناگهانی در قوانین و مقررات در کشور مبدا یا مقصد واردات یک از دیگر مهم ترین ریسک های واردات است. لین موضوع میتواند برنامهریزیهای واردکنندگان را مختل کرده و آنها را با چالشهای متعددی روبرو کند. مثلا تغییر در مقررات فنی و استانداردها در کشور مقصد، میتواند واردات کالا را با چالشهایی مواجه کند. واردکنندگان باید محصولات خود را با استانداردهای جدید تطبیق دهند که میتواند هزینهها و زمان آنها را افزایش دهد. یا تغییر در قوانین و مقررات گمرکی میتواند فرآیند واردات را پیچیدهتر و پرهزینهتر کند. واردکنندگان باید از تمامی قوانین و مقررات جدید آگاهی داشته باشند و مدارک لازم را برای واردات کالا تهیه کنند.
به طور مثال، در سال 1396، دولت ایران واردات لوازم خانگی را به منظور حمایت از تولید داخلی ممنوع کرد. این امر ضرر و زیان قابل توجهی به واردکنندگان لوازم خانگی وارد کرد یا در سال 1397، سازمان غذا و دارو استانداردهای جدیدی برای واردات مواد غذایی اعمال کرد. این امر باعث کند شدن روند واردات شده و افزایش هزینههای واردات را برای واردکنندگان به همراه داشت.
حتما بخوانید: خطرات و ریسک های صادرات
راههای مقابله با چالشها و ریسک های واردات کالا
واردات کالا، فرآیندی پیچیده است که با چالشها و ریسکهای متعددی همراه است. این چالشها و ریسکها میتوانند سودآوری و موفقیت این فرآیند را به طور قابل توجهی تحت تاثیر قرار دهند. با وجود این چالشها، نباید ناامید شد. با استفاده از روشهای مختلفی میتوانند ریسک های واردات را مدیریت و به حداقل رساند و به موفقیت در تجارت جهانی دست پیدا کرد.
در این بخش به بررسی اقداماتی میپردازیم که واردکنندگان ایرانی میتوانند برای مقابله با ریسکها و مشکلات متعدد تجارت جهانی در سطوح مختلف انجام دهند:
1. مطالعه دقیق بازار و بررسی پیشینه تامینکنندگان
اگر میخواهید ریسک های واردات را به حداقل برسانید، قبل از اقدام به واردات کالا حتما بازار هدف را به طور دقیق بررسی کنید. درباره نیازها و تقاضای مصرفکنندگان، رقابت در بازار، قوانین و مقررات و شرایط اقتصادی اطلاعات کسب کنید و آنها را بهدقت تجزیهوتحلیل کنید.
برای آن که ریسکهای محصول را به حداقل برسانید حتماً تامین کنندگان مختلف را بهدقت بررسی کنید و بهترین گزینه را باتوجهبه معیارهایی مانند کیفیت کالا، قیمت، شرایط پرداخت و سابقه کار انتخاب کنید.
همچنین برای بهحداقلرساندن ریسکهای اقتصادی و سیاسی حتما حواستان به نوسانات نرخ ارز باشد و اخبار سیاسی را مرور کنید.
2. کمکگرفتن از متخصصان
استفاده از خدمات متخصصان در زمینه تجارت بینالملل، حملونقل و ترخیص کالا میتواند به کاهش قابلتوجه ریسک های واردات و افزایش موفقیت در فرآیند واردات کالا کمک کند.
مشاوران تجارت بینالملل میتوانند در تمام مراحل این فرآیند، از انتخاب تأمینکننده مناسب تا انجام تشریفات گمرکی، راهنمایی و مشاوره ارائه دهند. شرکتهای حملونقل معتبر مانند پی اس پی اکسپرس نیز کالا را به طور امن و مطمئن به مقصد میرسانند و از بروز مشکلات حین حملونقل جلوگیری میکنند.
کارشناسان گمرک نیز با تسلط بر قوانین و مقررات گمرکی، فرآیند ترخیص کالا را به طور صحیح و قانونی انجام میدهند و از بروز مشکلاتی مانند جریمه و تاخیر در ترخیص کالا جلوگیری میکنند.
با سپردن بخشی از کار به متخصصان، میتوانید از زمان و انرژی خود صرف امور مهمتر کرده و با خیالی آسوده به واردات کالا بپردازید
3. تنوعسازی منابع تامین و بازارهای هدف
تنوعسازی منابع تامین و بازارهای هدف، یکی از راهکارهای موثر برای کاهش ریسک های واردات است.
تامین کالا از چندین تامین کننده مختلف در کشورهای مختلف، وابستگی به یک تامین کننده خاص را کاهش میدهد و بروز مشکلاتی مانند نوسانات قیمت، کمبود کالا و عدم کیفیت را به حداقل میرساند. با تنوعسازی، میتوانید ثبات و پایداری را به کسبوکار خود بیاورید و احتمال موفقیت در تجارت بینالملل را افزایش دهید.
4. بیمهکردن ریسکها
بیمه، ابزاری کارآمد برای کاهش ریسک های واردات کالا و محافظت از سرمایه شما در برابر خطرات مختلف است. با استفاده از انواع مختلف بیمه، میتوانید ریسک های واردات خود را به طور قابلتوجهی کاهش داده و با خیالی آسوده به تجارت بینالملل بپردازید.
با بیمه حملونقل، بارتان در برابر آسیبدیدگی، سرقت و گمشدن حین حملونقل بیمه میشود و در صورت بروز مشکل، خسارات شما جبران خواهد شد.
بیمه اعتباری، از محموله شما درصورتیکه پرداخت وجه توسط خریداران صورت نگیرد، محافظت میکند و بدین ترتیب از ضرر و زیان مالی شما جلوگیری میکند.
بیمه ریسکهای سیاسی نیز بارتان را در برابر ضرر و زیان ناشی از رویدادهای سیاسی مانند جنگ، تحریم و ناآرامیهای سیاسی بیمه میکند و به شما اطمینان خاطر میدهد که حتی در شرایط بحرانی نیز میتوانید به فعالیت خود ادامه دهید.
کلام آخر
در این مقاله، نگاهی به مهمترین خطرات و ریسک های واردات کالا انداختیم. ریسک های واردات از مهمترین موضوعاتی است که هر تاجر و بازرگانی برای موفقیت هر چه بیشتر در مسیر تجارت باید به آن توجه داشته باشد.
شما در مسیر تجارت با چه چالشهایی روبهرو شدهاید؟ به نظر شما مهم ترین ریسک ها در فرایند واردات کدام است، شما چه توصیهای برای کاهش ریسک های واردات دارید؟ از طریق بخش نظرات با ما به اشتراک بگذارید.
اگر قصد واردات کالا دارید و میخواهید با خیالی آسوده بارهای خود را از اقصی نقاط دنیا به ایران ارسال و از گمرکات کشور ترخیص کنید میتوانید با خیالی آسوده صفر تا صد مراحل واردات را به پی اس پی اکسپرس بسپارید. برای استعلام قیمت و مشاوره رایگان در این زمینه میتوانید با شماره 02142281 تماس بگیرید یا از طریق اپلیکیشن psp با ما در ارتباط باشید.
سوالات متداول
مهم ترین ریسک های واردات برای واردکنندگان ایرانی کدام است؟
در حال حاضر، ریسک های سیاسی و اقتصادی مانند تحریمهای اقتصادی، نوسانات نرخ ارز و مشکلات لجستیکی و حملونقل برای واردکنندگان ایرانی از اهمیت بیشتری برخوردار است.
چه اقداماتی باید توسط دولت برای حمایت از واردکنندگان و کاهش ریسکهای واردات انجام شود؟
کاهش مالیات، یارانه، ارائه تسهیلات بانکی، کاهش بروکراسی اداری، سادهسازی مقررات و قوانین صادرات، ارتقای زیرساختها و انعقاد موافقتنامههای تجاری با سایر کشورها از جمله اقداماتی است که دولت میتواند برای حمایت از واردکنندگان در جهت کاهش چالشهای واردات در نظر بگیرد.


