لیست کامل اصطلاحات فرودگاهی

صداهای در هم پیچیده در سالن فرودگاه، تابلوهای اطلاعات پرواز با کلمات ناآشنا و صف‌های طولانی که هرکدام اسمی دارند… گاهی ورود به فرودگاه، به‌خصوص برای سفرهای بین‌المللی یا مدیریت امور حمل و نقل هوایی، می‌تواند شبیه به ورود به یک دنیای کاملاً جدید با زبان خاص خودش باشد. از «چک-این» و «بُردینگ پس» گرفته تا «کارگو» و «فریت بار» برای حمل بارهای تجاری، هرکدام معنایی دارند که دانستنشان مسیر را هموارتر می‌کند. در این مطلب از مجله پی اس پی اکسپرس، تصمیم گرفتیم این زبان را برای شما ساده کنیم و رایج‌ترین اصطلاحات فرودگاهی را رمزگشایی کنیم تا سفر بعدی یا فرآیند ارسال کالای شما، روان‌تر از همیشه باشد.

اصطلاحات فرودگاهی عمومی و پایه

در بدو ورود به هر فرودگاه (هر کدام نیز یک کد مخصوص به نام کد فرودگاهی ایکائو و کد یاتا را دارند) یا هنگام برنامه‌ریزی برای سفر هوایی، با مجموعه‌ای از واژگان روبرو می‌شوید که پی و بن درک فرآیندهای بعدی هستند.

ترمینال (Terminal)

به ساختمان اصلی یا بخشی از فرودگاه گفته می‌شود که مسافران برای سوار شدن به هواپیما یا پس از پیاده شدن از آن، از این بخش عبور می‌کنند. فرآیندهایی مانند تحویل بار، دریافت کارت پرواز و بازرسی‌های امنیتی یا انتظار در ترانزیت فرودگاهی معمولاً در ترمینال‌ها انجام می‌شود. فرودگاه‌های بزرگ ممکن است چندین ترمینال برای پروازهای داخلی و خارجی داشته باشند.

ایرلاین (Airline)

ایرلاین یا شرکت هواپیمایی، به شرکتی اطلاق می‌شود که خدمات حمل‌ونقل هوایی مسافر و گاهی بار را ارائه می‌دهد. هر ایرلاین، ناوگان هواپیماهای مخصوص به خود و قوانین و مقررات ویژه‌ای دارد.

فلایت (Flight)

فلایت به معنای پرواز است؛ یعنی سفر هوایی برنامه‌ریزی شده از یک مبدأ به یک مقصد مشخص. هر پرواز دارای یک شماره منحصربه‌فرد (Flight Number) است که برای شناسایی و پیگیری اطلاعات آن پرواز به کار می‌رود.

گیت (Gate)

گیت یا دروازه خروجی، محلی مشخص در ترمینال فرودگاه است که مسافران پس از انجام مراحل لازم، برای سوار شدن به هواپیما به آنجا مراجعه می‌کنند. شماره گیت معمولاً روی کارت پرواز درج می‌شود.

کانتر (Counter)

میز یا باجه‌ای در فرودگاه است که نمایندگان ایرلاین در آن مستقر هستند. مسافران برای انجام فرآیند چک-این (Check-in)، تحویل بار و دریافت کارت پرواز به کانتر مربوط به ایرلاین خود مراجعه می‌کنند.

لانژ (Lounge)

سالن استراحت ویژه‌ای در فرودگاه است که معمولاً برای مسافران کلاس‌های پروازی خاص (بیزینس یا فرست کلاس) یا اعضای برنامه‌های وفاداری ایرلاین‌ها در دسترس است. این سالن‌ها امکاناتی نظیر پذیرایی، اینترنت و فضای راحت‌تری برای انتظار ارائه می‌دهند.

اصطلاحات فرودگاهی بلیط، کلاس پروازی و رزرو

خرید بلیط و انتخاب نوع پرواز، اولین قدم‌های سفر هوایی هستند و با مجموعه‌ای از اصطلاحات فرودگاهی خاص خود همراهند.

بوکینگ (Booking)

به فرآیند رزرو بلیط هواپیما یا سایر خدمات سفر گفته می‌شود. پس از انجام بوکینگ و پرداخت هزینه، رزرو شما قطعی می‌شود.

کلاس پروازی (Travel Class)

صندلی‌های هواپیما بر اساس سطح خدمات، راحتی و قیمت به کلاس‌های مختلفی تقسیم می‌شوند:

• اکونومی کلاس (Economy Class): رایج‌ترین و ارزان‌ترین کلاس پروازی با خدمات استاندارد.
• بیزینس کلاس (Business Class): کلاسی بالاتر از اکونومی با صندلی‌های راحت‌تر، فضای بیشتر و خدمات بهتر که اغلب مورد انتخاب مسافران تجاری قرار می‌گیرد.
• فرست کلاس (First Class): گران‌ترین و لوکس‌ترین کلاس پروازی با بالاترین سطح خدمات، حریم خصوصی و راحتی.

بلیط یک‌طرفه (One-way Ticket) و دوطرفه (Round-trip Ticket)

بلیط یک‌طرفه فقط برای مسیر رفت از مبدأ به مقصد است. بلیط دوطرفه یا رفت و برگشت، شامل مسیر رفت و همچنین مسیر برگشت از مقصد به مبدأ اولیه می‌شود.

بلیط سیستمی (Systematic Ticket) و چارتری (Charter Ticket)

بلیط سیستمی مستقیماً توسط ایرلاین‌ها قیمت‌گذاری و فروخته می‌شود و معمولاً دارای قوانین انعطاف‌پذیرتری برای تغییر یا استرداد است. بلیط چارتری توسط آژانس‌های مسافرتی یا اپراتورهای تور به صورت عمده از ایرلاین خریداری شده و سپس به مسافران فروخته می‌شود؛ این بلیط‌ها اغلب ارزان‌ترند اما قوانین تغییر و استرداد محدودتری دارند.

اصطلاحات فرودگاهی مربوط به بار و حمل کالا

قوانین مربوط به بار یکی از بخش‌های مهم سفر هوایی است، خصوصاً برای کسانی که با حمل بارهای تجاری یا شخصی سر و کار دارند.

کری آن لاگیج / بگیج (Carry-on Luggage/Baggage)

به کیف یا چمدان کوچکی گفته می‌شود که مسافر مجاز است با خود به داخل کابین هواپیما ببرد. ابعاد و وزن این بار توسط هر ایرلاین مشخص می‌شود.

چمدان تحویلی (Checked Baggage)

بار و چمدان‌هایی که مسافر به کانتر ایرلاین تحویل می‌دهد تا در قسمت بار هواپیما حمل شود. میزان بار مجاز رایگان برای این نوع چمدان‌ها نیز توسط ایرلاین تعیین می‌گردد.

اضافه‌بار (Excess Baggage / Oversized Baggage)

اگر وزن یا ابعاد بار مسافر از میزان مجاز تعیین‌شده توسط ایرلاین بیشتر باشد، مشمول پرداخت هزینه اضافه‌بار می‌شود.

فریت بار (Freight) و کارگو (Cargo)

این دو اصطلاح اغلب برای حمل بارهای تجاری و محموله‌های بزرگ از طریق حمل و نقل هوایی به کار می‌روند. فریت بار معمولاً به ارسال بار از طریق هواپیماهای مسافربری (در قسمت بار) اشاره دارد، در حالی که کارگو می‌تواند به حمل بار توسط هواپیماهای مخصوص باربری نیز اطلاق شود. آشنایی با این اصطلاحات فرودگاهی برای فعالان حوزه تجارت بین‌الملل بسیار ضروری است.

برچسب شکستنی (Fragile Tag)

برچسبی که روی چمدان‌ها یا بسته‌های حاوی وسایل شکستنی نصب می‌شود تا کارکنان فرودگاه و ایرلاین در حمل آن دقت بیشتری به خرج دهند.

کانوِیوِر بِلت / کروسِل / بگیج کلیم (Conveyor Belt / Carousel / Baggage Claim)

نوار نقاله متحرکی در سالن ورودی فرودگاه مقصد که چمدان‌های تحویلی مسافران روی آن قرار داده می‌شود تا مسافران بار خود را شناسایی و دریافت کنند.

گمشده و پیدا شده (Lost and Found)

بخشی در فرودگاه که مسافران در صورت گم کردن وسایل خود یا پیدا کردن اشیای دیگران می‌توانند به آنجا مراجعه کنند.

اصطلاحات فرودگاهی از ورود به فرودگاه تا سوار شدن به هواپیما

فرآیند سفر هوایی شامل مراحل متعددی است که هر یک با اصطلاحات فرودگاهی خاصی همراه است.

چک-این (Check-in)

اولین مرحله رسمی پس از ورود به فرودگاه است. در این مرحله، مسافر با ارائه بلیط و مدارک شناسایی به کانتر ایرلاین، حضور خود را اعلام کرده، بارش را تحویل می‌دهد و کارت پرواز دریافت می‌کند. چک-این آنلاین نیز امروزه بسیار رایج است.

کارت پرواز (Boarding Pass)

سندی که پس از انجام موفقیت‌آمیز چک-این به مسافر داده می‌شود و مجوز ورود او به هواپیما است. اطلاعاتی نظیر نام مسافر، شماره پرواز، شماره صندلی، شماره گیت و زمان سوار شدن به هواپیما (Boarding Time) روی آن درج شده است.

بُردینگ تایم (Boarding Time)

زمان مشخصی که روی کارت پرواز اعلام می‌شود و نشان‌دهنده شروع فرآیند سوار شدن مسافران به هواپیما است.

بُرد / بُردینگ (Board / Boarding)

به عمل سوار شدن به هواپیما گفته می‌شود.

دیپارچِر (Departure)

به معنای خروج یا عزیمت پرواز از فرودگاه مبدأ است. سالن پروازهای خروجی (Departures Lounge) محلی است که مسافران پس از چک-این و بازرسی امنیتی، تا زمان پرواز در آنجا منتظر می‌مانند.

اِرایوِل (Arrival)

به معنای ورود پرواز به فرودگاه مقصد است.

پرواز مستقیم (Direct Flight) و پرواز با توقف (Connecting Flight / Stopover / Layover)

• پرواز مستقیم: پروازی که بدون هیچ توقفی از مبدأ به مقصد انجام می‌شود.
• Layover یا Connecting Flight: توقف کوتاه در یک فرودگاه میانی برای تعویض هواپیما و ادامه مسیر به مقصد نهایی.
• Stopover یا توقف طولانی‌تر (معمولاً بیش از ۲۴ ساعت در پروازهای بین‌المللی): در یک شهر میانی که به مسافر اجازه خروج از فرودگاه و گشت‌وگذار را می‌دهد.

تأخیر (Delay) و لغو پرواز (Cancelled)

• Delay: زمانی که پرواز طبق برنامه زمان‌بندی شده انجام نمی‌شود و با تأخیر همراه است.
• Cancelled: زمانی که پرواز به دلایل مختلف (مانند شرایط نامساعد جوی یا مشکلات فنی) به طور کلی لغو می‌شود.

آن تایم (On Time)

به پروازی گفته می‌شود که دقیقاً طبق زمان برنامه‌ریزی شده و بدون تأخیر انجام می‌شود.

آخرین فراخوان (Last Call)

آخرین اعلام برای مسافرانی که هنوز سوار هواپیما نشده‌اند، تا هرچه سریع‌تر به گیت مربوطه مراجعه کنند.

اصطلاحات فرودگاهی امور گمرکی، امنیتی و شناسایی

این بخش‌ها جزو جدایی‌ناپذیر سفرهای هوایی، به‌ویژه پروازهای بین‌المللی هستند.

آیدنتیفیکِیشِن (Identification / ID)

مدارک شناسایی رسمی مسافر مانند پاسپورت (برای پروازهای خارجی) یا کارت ملی (برای پروازهای داخلی).

کاستمز (Customs)

بخش گمرک در فرودگاه‌های بین‌المللی که در آن کالاهای همراه مسافران بررسی می‌شود تا از ورود یا خروج اقلام غیرمجاز یا مشمول عوارض گمرکی جلوگیری شود.

ایستگاه امنیتی (Security Checkpoint)

محلی در فرودگاه که مسافران و بارهای دستی آن‌ها برای اطمینان از عدم وجود اشیای ممنوعه و خطرناک، مورد بازرسی قرار می‌گیرند.

ویزا (Visa)

مجوز رسمی ورود به یک کشور خارجی که توسط سفارت یا کنسولگری آن کشور صادر می‌شود.

مایعات (Liquids)

قوانین سخت‌گیرانه‌ای در مورد حمل مایعات در بار دستی مسافران وجود دارد. معمولاً حجم مشخصی از مایعات در ظروف کوچک و داخل کیسه پلاستیکی شفاف مجاز است.

مثل حرفه‌ای‌ها سفر کنید

دانستن اصطلاحات فرودگاهی تفاوت بزرگی در کیفیت تجربه سفر شما ایجاد می‌کند. چه یک مسافر دائمی باشید و چه برای اولین بار قصد سفر هوایی دارید و یا کسب‌وکاری هستید که با چالش‌های حمل و نقل بین المللی دست و پنجه نرم می‌کنید، درک این واژگان به شما کمک می‌کند با اطمینان بیشتری در محیط فرودگاه حرکت کنید، فرآیندها را بهتر مدیریت کنید و از بروز سردرگمی‌های احتمالی جلوگیری کنید.  در همین راستا توصیه می‌کنیم حتما سری به مقاله فرودگاه های بین المللی ایران بزنید و با ویژگی‌های آن‌ها نیز آشنا شوید.

مجموعه‌هایی مانند پی اس پی اکسپرس نیز با تسلط بر همین جزئیات و فرآیندهای مرتبط با حمل و نقل بین المللی هوایی و حمل بارهای تجاری و وارداتی، می‌کوشند تا خدمات ارسال سریع و کارآمدی را به مشتریان خود ارائه دهند.

سوالات متداول (FAQ)